Sekin halokat.
Sabrli javob.
Aralforest — Aralqumni, sayyoradagi eng yosh cho‘lni, eng qayg‘uli ko‘lning tubida tug‘ilgan cho‘lni qayta tiklayotgan tabiatni muhofaza qilish NNT.
O‘layotgan dengiz qanday qilib eng yosh cho‘lga aylandi
Bir paytlar Orol sayyoradagi to‘rtinchi eng katta ko‘l edi. Oltmish yil ichida uni oziqlantirgan ikki daryoning suvi Markaziy Osiyodagi paxta dalalarini sug‘orishga ketganidan keyin u o‘zining oldingi maydonining o‘ndan biriga qisqarib qoldi.
Ochilib qolgan tubida yangi cho‘l — Aralqum paydo bo‘ldi. Bu sho‘rxokdan har yili taxminan 75 million tonna zaharli chang havoga ko‘tariladi va butun mintaqaga, hatto Arktikagacha tarqaladi.
Aralforest 2018-yilda bitta daraxtdan boshlangan. Bugun bu o‘nlab minglab ko‘chatlar — saksavul, qarag‘och, yulg‘un va Qrim qarag‘ayi — to‘g‘ridan-to‘g‘ri Aralqumga o‘tqazilgan.
Tuproqni tiklash. Havoni qaytarish.
Biz sho‘r va siljiydigan tuproqda yashay oladigan turlarni tanlaymiz: saksavulning chuqur ildizlari, yulg‘unning egiluvchan shoxlari. Bu o‘simliklar nafaqat yashaydi — ular qumlarni mahkamlaydi, changni so‘ndiradi va soya hamda hayotni qaytaradi.
Har bir daraxt geotag qilinadi, suratga olinadi va donorga biriktiriladi. 3–5 yildan keyin uchastka mintaqa iqlimini o‘zgartiradigan barqaror yashil yo‘lakning bir qismiga aylanadi.
Har bir daraxt nima beradi
Bitta saksavul daraxti yiliga 4 tonnagacha qumni ushlab turadi va shamol tezligini taxminan uchdan biriga kamaytiradi. Qishloq bo‘ylab o‘nta qator allaqachon chang bo‘ronidan to‘siq bo‘ladi.
Besh yildan keyin ekin qushlarni, changlatuvchi hasharotlarni va kichik hayvonlarni boqishni boshlaydi. Soya qaytadi, u bilan birga salqinlik va cho‘l uchun nodir bo‘lgan namlik ham. Hayot yangidan boshlanadi.
Biz bilan birga daraxt o‘tqazing.
Har bir daraxt — sizning ismingiz Aralqumda. Biz joyni geotag qilamiz, sertifikat va ko‘chat ildiz otganda foto yuboramiz.